Als je voor langere tijd in een ander land verblijft is dat echt een major life change …. Misschien fantaseer jij ook weleens over zo’n move? Heb ik zelf ook lang gedaan (en nog weleens hoor 😀). Maar ik heb ook daadwerkelijk een tijdje in het fijne Valencia mogen wonen. Dat was een fantastische tijd! Die natuurlijk ook kwam met de nodige aanpassingen en verrassingen. In deze blog deel ik graag mijn eerstehands ervaringen en bevindingen met jou over waarin Nederland en Spanje van elkaar verschillen. Wat gaat er daar anders dan hier? En is het inderdaad zo dat het leven in Spanje een stuk goedkoper is zoals vaak wordt beweerd, of lever je misschien ook op zaken in? Kortom: ik vertel je hoe het écht is om als Nederlander te wonen in Valencia. Nieuwsgierig geworden? Lees dan vooral verder!
Een no-brainer: het heerlijke Spaanse klimaat
Dit was een van de belangrijkste redenen om weg te gaan uit Nederland …. en met stip hetgeen ik het allerfijnste vond aan wonen in Spanje! Ik overdrijf niet als ik zeg dat ik elke dag weer een zucht van genot slaakte zodra ik naar buiten stapte en de zon op mijn huid voelde ☀️ Het feit dat een stad als Valencia 300 zon-dagen per jaar heeft leidt ook automatisch tot een andere levensstijl. Eentje waarin je veel meer buiten leeft, niet gehinderd door het weer of de Nederlandse wisselvalligheid, want die laatste kennen ze daar niet. Het is iets heel simpels, maar ik vind het fijn om niet steeds stil te hoeven staan bij wat het weer gaat doen en of ik nu wel of niet een vest of een jas mee moet nemen. Al is het zeker niet het hele jaar zo warm in Spanje dat je lekker buiten kunt zitten. In Valencia heb je in de winters ook absoluut verwarming nodig. Mocht je er in de zomer zijn en in die periode huizen bezichtigen om te gaan huren, dan is het handig om daarop te letten. En laat vooral ook niet al je winterkleren thuis, zoals wij deden!
Gastronomische gebruiken in Spanje
De kwaliteit van de lokale producten is duidelijk superieur in Spanje. Je weet wel: dat je (her)ontdekt hoe een tomaat of courgette eigenlijk hoort te smaken …. Bepaalde kwaaltjes en tekorten waar ik hier vaker last van heb verdwenen als sneeuw voor de zon. En dan die heerlijke wijnen! Je kunt bij de meest aftands uitziende Chinees een huiswijntje bestellen en dan nóg smaakt het allemaal geweldig 🍷
Naast de kwaliteit van het eten zelf zijn ook de prijzen prettig, zeker als je die afzet tegen de relatief dure horeca in Nederland. Zo had je destijds voor rond de 10 euro al een 3-gangen lunch inclusief drankje. De lunch is ook meteen de belangrijkste maaltijd van de dag in Spanje. Vreemd genoeg zijn de tapas door de bank genomen dan weer niet goedkoper dan in Nederland …. maar wel verschrikkelijk verslavend!
Wat me verder opviel is dat er heel veel vlees en dierlijke producten geconsumeerd worden in Spanje, in vergelijking met Nederland. Ik ben zeker geen vegetariër, maar ik vind het hier wel een stuk makkelijker om gezond eten te vinden. Ook omdat het Spaanse eten over het algemeen een stuk zouter is. Om nog maar te zwijgen over al die zoete suikerbommen in de panaderia´s ….
Waar ik tijdens ons verblijf in Spanje echt niet aan heb kunnen wennen is het late avondeten. Zelfs om middernacht zijn er nog genoeg mensen die enthousiast een bord pasta zitten weg te werken. Mij niet gezien! Ik wist dan ook precies welke restaurantjes in de stad ‘al’ rond 20.00 opengingen. Al richtten we ons, net als de locals, meestal maar gewoon op de lunch en werd dat het nieuwe uit eten gaan 😄
De Nederlandse versus de Spaanse mentaliteit
Een van de meest opvallende dingen in Spanje vond ik toch wel de mentaliteit van de bevolking, net als de manier van leven. Die is echt heel anders. Het draait allemaal veel meer om genieten van het (goede) leven en minder om werken, zoals in Nederland. Om leven en laten leven ook. Zo heeft de gemiddelde Spanjaard een aanzienlijk langer lontje dan de gemiddelde Nederlander. Spanjaarden voegen zich ook makkelijker. Al kan ik het kritische en soms ronduit opstandige van Nederlanders óók waarderen.
Ik durf niet te zeggen hoe het in andere delen van Spanje is, maar in Valencia kun je gerust iets laten liggen zonder dat het gestolen wordt. Of gesloopt. Ten tijde van het grote Fallas-festival bijvoorbeeld staan er dagenlang allerlei grote sculpturen (in wording) midden op straat, vaak slechts met een klein hekje eromheen waar je makkelijk over- of omheen kan. Gebeurt verder niets mee …. Dat is ondenkbaar in Nederland.
Hoewel Spanje een modern land is met een vrij liberale regering, is de samenleving een stuk traditioneler en meer familie-georiënteerd dan de onze. Nederlanders zijn relatief ruimdenkend en open, terwijl de Valenciaanse volksaard eerder conservatief en gereserveerd is te noemen. Al heb ik me laten vertellen dat dit in Andalusië weer heel anders is bijvoorbeeld! Even een praatje maken met een onbekende, in de rij bij de supermarkt of zo, was in Valencia in ieder geval lang niet zo gebruikelijk en normaal als bij ons. Dat miste ik wel.
Ook de werkcultuur in Spanje is aanzienlijk minder vrij en veel hiërarchischer dan wij gewend zijn. Bovendien is het land niet ingericht op ondernemen en al helemaal niet op ZZP’ers. Slechts een klein deel van de beroepsbevolking is er zelfstandig.
En dan is er nog het stuk zelfontwikkeling. Daarin loopt Spanje echt mijlenver achter op Nederland. Ter illustratie: ik moest ooit aan mijn Spaanse leraar uitleggen wat een life coach was, want daar had ie nog nooit van gehoord …. laat staan van een holistisch life coach 🤣 Er is ook nauwelijks sprake van een alternatieve sector in de gezondheidszorg. Ondanks dat dit misschien niet altijd even prettig is, zijn er dan wel weer mogelijkheden om te pionieren in Spanje. In Nederland is alles al veel meer ‘af’.
Het verschil in tempo – en in temperament
In Spanje lijkt werkelijk niemand haast te hebben. Maar om nou te zeggen dat ik de Spaanse mañana-mentaliteit meteen kon omarmen? Nou nee! Je moet geduld hebben. Veel geduld. Niet alleen in winkels, maar ook als het aankomt op instanties. In Nederland kun je snel en efficiënt dingen regelen, iets wat in Spanje gerust weken of zelfs maanden kan duren. De bureaucratie is er zelfs zó erg dat er talloze ‘gestorias‘ zijn: bureaus die de schakel vormen tussen instanties en burgers en die jou allerlei administratieve en fiscale zaken uit handen kunnen nemen. En als je dacht dat die er alleen voor buitenlanders waren dan heb je het mis: de Spanjaarden zelf maken er ook gretig gebruik van. Niet als luxe, maar uit pure noodzaak.
En dan die siësta-tijd …. die kreeg ik op de een of andere manier maar niet in mijn systeem. Aan het einde van ons Spaanse avontuur stond ik nog steeds geregeld voor een dichte deur met mijn boodschappentas. Want tussen 14.00 en 17.00 zijn de meeste winkels gesloten. In plaats daarvan werkt men ´s avonds veel langer door. Dus als je wil kan je ook gewoon ´s avonds naar de kapper. Da’s dan wel weer fijn!
Een van de mooie dingen van Spanje vind ik dat mensen gewoon hun ding doen. Ze bewegen mee met wat er is, en ze geven elkaar daarin ook de ruimte. Dit staat natuurlijk in schril contrast met Nederland, waar er al getoeterd wordt als je een seconde te lang bij het stoplicht staat …. Spanjaarden leven ook veel meer in het nu. Iets als spontaan afspreken is er de norm, geen uitzondering. Moet je in Nederland ´es proberen, daar is de agenda de baas! Als je mensen wil zien mag je 3 weken (of nog langer) van tevoren vast een plekje reserveren ☹️
Kosten van levensonderhoud in Spanje en levensstandaard
Van Spanje wordt vaak gezegd dat de kwaliteit van leven er hoog is. En inderdaad: je kunt er heerlijk leven, als een godin in ……..! Al zijn er ook duidelijke materiële verschillen tussen de twee landen, die vaak ook goed zichtbaar zijn, op straat bijvoorbeeld. Het is geen geheim dat Nederland een verzorgingsstaat is die zijn gelijke (bijna) niet kent. De sociale voorzieningen zijn hier vele malen beter, net als de secundaire arbeidsvoorwaarden, en de salarissen bovendien een heel stuk hoger.
Er wordt vaak beweerd dat leven in Spanje een stuk goedkoper is dan in Nederland. Maar dat is maar ten dele zo. Onze maandelijkse vaste lasten waren bijvoorbeeld precies dezelfde als in Amsterdam. Het ligt er dus maar net aan wat je uitgangssituatie is. Net als waar je je vestigt. De steden en toeristische gebieden zijn natuurlijk een stuk duurder dan een klein dorp elders. Ons uitgavenpatroon in Spanje lag op 60-70% van dat in Nederland, terwijl een lokaal salaris slechts 40% zou hebben opgeleverd van wat je hier krijgt uitbetaald. You do the math! Werken in Spanje is financieel dus aanzienlijk minder lonend dan in Nederland. Tenzij je voor jezelf werkt (als zzp´er bijvoorbeeld) met Nederlandse en/of buitenlandse klanten die gewend zijn andere tarieven te betalen dan in Spanje zelf gebruikelijk is.
Een ander iets is de huizenbouw; daarin is ook duidelijk sprake van een kwaliteitsverschil. Ons huis daar was weliswaar veel groter dan hier, maar ook veel gehoriger. Ook keukens en badkamers hebben niet altijd dezelfde standaard als wij gewend zijn. Wat dat betreft ben ik mijn Amsterdamse etage extra gaan waarderen na ons avontuur in Spanje!
Verschillen in de omgevingsruimte
Spanje is veel kleurrijker dan Nederland …. iets waar ik zelf erg van hou. Ik word nu eenmaal blij van vrolijk gekleurde huizen en bonte tegeltjes! Een heel contrast met het vaak saaie en homogene Nederlandse straatbeeld. Waar ik me alleen niet bewust van was, is dat Amsterdam vele malen groener is dan een stad als Valencia. Ik vond het hier na terugkomst net een oase!🌳Daardoor weet ik nu dat dit eigenlijk heel belangrijk voor me is. Dat ik niet (meer) in een omgeving wil wonen die hoofdzakelijk bestaat uit steen en beton.
Er is natuurlijk véél meer ruimte beschikbaar in Spanje dan in het kleine Nederland – en daarmee ook meer ademruimte. Laten we Valencia nog even als voorbeeld nemen. Deze stad heeft hetzelfde aantal inwoners als Amsterdam, maar die zijn verspreid over een veel groter gebied. Met als gevolg dat je elkaar minder in de weg zit en je ook niet voortdurend botst met de energievelden van de mensen om jou heen, op straat bijvoorbeeld. Heel prettig als je gevoelig bent voor energieën en prikkels van buitenaf!
Nog een laatste random feitje ter afsluiting: Spanjaarden moeten haast wel degenen zijn die ‘de feestdag’ uit hebben gevonden. Ze hebben er in ieder geval véél meer dan wij. Dat krijg je ook met al die katholieke heiligen natuurlijk …. Weet dat het openbare leven op zulke dagen grotendeels stil komt te liggen. Wel zo handig om rekening mee te houden, ook als je er alleen op vakantie gaat!
➡️ Denk jij er ook over om te vertrekken naar Spanje? Om er (een tijdje) te gaan wonen, werken en/of rondreizen? Geweldig! Ik help je graag verder met jouw internationale plannen. Vraag gerust een (vrijblijvend) kennismakingsgesprek aan.
Gepubliceerd op: 1 november 2023 – © Luminessenz